Anna Zaradny
"Electric Dress", 2022
Instalacja Anny Zaradny jest inspirowana dziełem „Electric Dress” (1956) Atsuko Tanaki, członkini japońskiej awangardowej grupy Gutai (1954-1972). Dzieło ma charakter radykalnego eksperymentu artystycznego opartego na zapożyczeniu obiektu japońskiej artystki, przetworzeniu go poprzez m.in. wykorzystanie wyłącznie jarzeniowego światła, a następnie powtórzeniu performatywnego działania. Praca dotyka kwestii artystycznych, feministycznych czy zbiorowych, ale także osobistych doświadczeń związanych na przykład z opresyjnym światłem jarzeniowym – pisze o pracy kuratorka Maria Brewińska.
W kontekście wystawy instalacja nabiera dodatkowych znaczeń – artystka jest absolwentką szczecińskiej szkoły muzycznej, która podobnie jak w Zielonej Górze mieściła się w zabytkowym budynku. Wchodząc do wnętrza willi odczarowuje ją z klasycznie pojmowanej muzyki, a wprowadzając element eksperymentu, rozszerza jej pojęcie o sztuki wizualne. Suknia jest obiektem performerskim – podczas otwarcia artystka „zakłada” na siebie elektryczną suknię, doświadcza jej niewygody, opresji jasnego światła jarzeniówek.
Zamknięta w konstrukcji nawiązuje do sytuacji kobiet w historii – milczących, wymazanych, zapomnianych. Prezentację sukni zakończy performance dźwiękowy polegający na eksploracji potencjału akustycznego obiektu złożonego z przewodów elektrycznych.
Anna Zaradny – (ur. 1977) - artystka dźwiękowa i wizualna, kompozytorka, instrumentalistka, performerka, współtwórczyni
festiwalu oraz wydawnictwa Musica Genera. Absolwentka Akademii Muzycznej studiowała saksofon i dyrygenturę. Stypendystka MuseumsQuartier (Wiedeń 2005), laureatka nagrody publiczności 5 edycji konkursu „Spojrzenia 2011 – Nagroda Fundacji Deutsche Bank”, Zachęta - Narodowa Galeria Sztuki. Stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego 2013. Laureatka Nagrody Sztuki im. Marii Anto & Elsy von Freytag-Loringhoven, pod Matronatem
2023 TERESY TYSZKIEWICZ I HANNAH HÖCH 2023. Twórczość Anny Zaradny realizuje się w sztuce dźwiękowej i wizualnej. Wykorzystuje swoje przygotowanie na gruncie muzyki
improwizowanej i eksperymentalnej, traktując instrument i inne narzędzia jako otwartą, organiczną formę. Prace o charakterze wizualnym Zaradny tworzy głównie w formie instalacji, obiektu, fotografii i video. W ostatnim czasie swoje prace prezentowała m.in. w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Galerii Studio, Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie, Bunkrze Sztuki w Krakowie, 5th Biennale de Lubumbashi w DR Konga, SILLBERKUPPE, Kunst Werke w Berlinie. Występowała na festiwalach: Sonic Protest Paris, Borderline Athens, El Nicho Aural Festival, Mexico City, Unsound Festival, New York, London Exploratory Music From Poland Super-Deluxe Tokyo, Japan, What is music? Sydney, Melbourne; All Ears Oslo, The Knitting Factory, New York, „In Between” Art Institute of Chicago. Zaradny jest również autorką muzyki do spektakli teatralnych i projektów multimedialnych: Teatr Narodowy, Nowy Teatr, Teatr Studio, Teatr Dramatyczny, Warszawa, Narodowy Stary Teatr w Krakowie, oraz realizacji performatywnych min. Paulina Ołowska i Anna Zaradny Le group panique with the flesh of the world” performans, koncert audiowizualny jako homage dla Aliny Szapocznikow zamówienie WIELS w Brukseli, 2012. Jej prace znajdują się w muzeach i kolekcjach prywatnych, m.in. Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Fundacja Sztuki Polskiej ING, Galeria Bunkier Sztuki w Krakowie, Muzeum Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy | Galeria Sztuki Nowoczesnej. Dziękujemy za udostępnienie obiektu Fundacji Razem Pamoja Pierwsza informacja o willi pojawia się w gazecie Grünberger
Wochenblatt 7 czerwca 1874 roku – ogłoszenie o możliwości wynajmu domu przy Grosse Bahnhofstrasse 9. Willa została zbudowana prawdopodobnie przez Carla Lorenza dla Friedricha Foerstera juniora. Foersterowie zbankrutowali w 1873 roku, a Lorenz przejął budynek za długi. W 1887 roku teren należał jeszcze do Lorenza, który był właścicielem wielu nieruchomości przy dzisiejszej Alei Niepodległości (kupował parcele przed powstaniem dworca w 1871). Był architektem i „budowlańcem”, miał nawet własną cegielnię. W 1898 roku sprzedał dom Hermannowi Brandtowi, dyrektorowi browaru Bergschloss Brauerei. W 1909 roku w książce adresowej budynek jest już nazwany „Villa Hermanna” – nadal mieszka w nim już wówczas rentier Hermann Brandt. W 1919 roku obiekt kupił Willi Gerasch, właściciel fabryki filcu. Na podstawie zapisu widocznego na planie katastralnym miasta z 1925 roku możemy przypuszczać, że willa należy wówczas do pani Gerasch Waleskiej. W tym samym roku pojawi się nowy właściciel - Boehm z okolic Magdeburga. Dom wynajmował od niego lekarz rodzinny ze szpitala Bethseda dr med. Walter Bergmann. W książce adresowej z 1933 roku willa należy do Boehma - dyrektora urzędu katastralnego. Wynajmuje on budynek różnym osobom: Helenie Baerm - właścicielce księgarni z wydawnictwami chrześcijańskimi (Christlichen Buchhandlung), która też mieści się w willi oraz Robertowi Buchholzowi – pracownikowi księgarni. W tym czasie w domu mieszka również Rudolf Hasse, zielonogórski fotograf, który ma dwa studia - przy ul. Sikorskiego i Kupieckiej. Zameldowany tu jest jeszcze Heinrich Krueger - Oberspostsekretarz. W 1938 roku willa należała do kapitana Erwina Kitlasa, oficera okręgu wojskowego, mieściło się tam biuro okręgu Wehrmeldeamt. Po II wojnie światowej willa pełniła funkcje dydaktyczne i mieszkalne.\ Spotykali się tam harcerze, przez pewien czas na piętrze mieszkał założyciel „Makusynów” Zbigniew Czarnuch. Od początku lat 60 XX w. mieściła się tam szkoła muzyczna. Streszczenie powstało na bazie informacji od Bartłomieja Gruszki oraz publikacji Zbigniewa Bujakiewicza „Zielonogórskie domy i ich twórcy z przełomu XIX i XX w.”, Zielona Góra 2024 Historia willi przy Al. Niepodległości 21/Bahnhofstrasse 9
